Chỉ là một cuộc “tập dượt” nhỏ ở Tp.HCM trong tháng 5/2017 (hội chợ triển lãm với 50 gian hàng, 38 doanh nghiệp), nhưng nhiều doanh nghiệp đã cho thấy sự sẵn sàng để vào cuộc theo quyết tâm của thành phố: đưa CNTT, điện tử, viễn thông đáp ứng nhanh, mạnh nhu cầu phát triển xã hội.

Tp.HCM đang chạy đua nhằm hiện thực hóa các mục tiêu để xây dựng thành công đô thị thông minh với trọng tâm là lấy chính quyền điện tử làm trung tâm. Đây chính là cơ hội để doanh nghiệp phát huy sức sáng tạo và tham gia đóng góp xây dựng một thành phố thông minh như mong đợi của nhiều người.

Cơ hội chia đều cho các doanh nghiệp trong thành phố thông minh

Thành phố thông minh là cụm từ được nhắc đến nhiều năm trước, nhưng chỉ khi Bộ Thông tin và Truyền thông gần đây quyết định lựa chọn 5 thành phố: Hà Nội, Tp.HCM, Đà Nẵng, Phú Quốc và Kiên Giang để thí điểm đề án “Đô thị thông minh” thì nhiều doanh nghiệp mới coi đó như “phát súng lệnh” bắt đầu chạy đà để tăng tốc. Ở Tp.HCM, giữa tháng 5/2017 lãnh đạo thành phố đã mạnh mẽ khẳng định, luôn mở rộng cửa và ưu tiên đặt hàng các sản phẩm, giải pháp, ứng dụng phục vụ cho thành phố thông minh từ các doanh nghiệp Việt Nam.

Theo ông Trần Vĩnh Tuyến, Phó chủ tịch UBND Tp.HCM, thành phố đã xây dựng và triển khai đề án “Xây dựng Tp.HCM trở thành thành phố thông minh giai đoạn 2017 – 2025, tầm nhìn đến năm 2030” với 3 trụ cột chính gồm: xây dựng thành công chính quyền điện tử các cấp tại thành phố; Quản lý đô thị thông minh hơn để sử dụng tốt hạ tầng, tài nguyên, tiết kiệm năng lượng, ứng phó hiệu quả với biến đổi khí hậu, cung cấp các tiện ích cho người dân thành phố trong vấn đề giao thông, giáo dục, sức khỏe, môi trường; Xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu mở để dùng chung cho toàn xã hội, không như trước đây dữ liệu chỉ phục vụ cho hoạt động của cơ quan công quyền, quản lý nhà nước.

Thực tế Tp.HCM đang chạy đua nhằm hiện thực hóa các mục tiêu để xây dựng thành công đô thị thông minh. Trước đó, để giảm bớt thời gian làm các thủ tục, các cơ quan hành chính cấp thành phố không ngừng nâng cấp ứng dụng công nghệ thông tin để cung ứng các dịch vụ công trực tuyến cho người dân, doanh nghiệp và tổ chức ở các lĩnh vực giao dịch đất đai, nhà ở; đăng ký doanh nghiệp, đăng ký đầu tư. Đồng thời, ban hành các chính sách để khuyến khích việc sử dụng chữ ký số và thanh toán điện tử của người dân, doanh nghiệp và tổ chức khi sử dụng dịch vụ hành chính công tạo môi trường phát triển ứng dụng dịch vụ công trực tuyến.

Theo ông Lê Quốc Cường, Phó giám đốc Sở Thông tin và Truyền thông Tp.HCM, một trong những trọng tâm xây dựng đô thị thông minh là lấy chính quyền điện tử làm trung tâm. Và mục tiêu của thành phố trong lĩnh vực này đến năm 2020 là phải ứng dụng công nghệ thông tin phục vụ quản lý.

Đặt hàng doanh nghiệp Việt

Để đề án nhanh chóng đi vào thực tế, Tp.HCM đã ký kết hợp tác với VNPT trong việc xây dựng và triển khai đô thị thông minh. Theo đó, VNPT tư vấn xây dựng khung kiến trúc tổng thể đô thị thông minh cho Tp.HCM; Tư vấn xây dựng tiêu chuẩn theo hướng kiến tạo hệ sinh thái mở, xây dựng lộ trình triển khai theo nhu cầu thực tiễn, thực hiện triển khai tích hợp các dịch vụ, hệ thống thông minh vào khung thành phố thông minh để từng bước xây dựng đô thị thông minh theo mô hình phát huy sáng tạo của đầy đủ các thành phần tham gia ở Tp.HCM. Ông Trần Vĩnh Tuyến cho biết, Tp.HCM đang tập trung xây dựng đô thị thông minh, đây là một thị trường rất lớn cho các doanh nghiệp tham gia, vì vậy thành phố mong muốn đón nhận các sản phẩm, giải pháp, ứng dụng do chính người Việt Nam chế tạo, sản xuất.

“Chúng tôi xin khẳng định, Tp.HCM rất cần các doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực này tham gia vào thị trường công để giúp có những giải pháp lựa chọn xây dựng thành phố thông minh, đồng thời tạo ra động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của thành phố. Do đó, mọi doanh nghiệp đều bình đẳng trong quá trình hợp tác, chính quyền thành phố luôn cầu thị, lắng nghe các ý kiến đóng góp về chính sách của doanh nghiệp và sẵn sàng đặt hàng các sản phẩm ứng dụng thiết thực của doanh nghiệp phục vụ cho mục tiêu này”, ông Tuyến nói.

Ông Hoàng Quốc Trường, Phó giám đốc VNPT Tp.HCM cho biết, hiện doanh nghiệp đang có rất nhiều sản phẩm như: cổng thông tin điện tử (VNPT-vnPortal), quản lý văn bản và điều hành công việc điện tử (VNPT-iOffice), hệ thống một cửa điện tử (VNPT-iGate)… sẵn sàng phục vụ cho thành phố thông minh. Các sản phẩm này hiện được thị trường đón nhận rất tốt và đã hỗ trợ rất nhiều cho các sở, ban, ngành trên địa bàn thành phố, tạo thành quy trình khép kín trong giao dịch điện tử, tiết kiệm chi phí cho khách hàng, nhưng vẫn đảm bảo lợi ích và chất lượng dịch vụ tốt đa.

Theo ông Nguyễn Đình Trọng, Giám đốc Viettel Tp.HCM, Viettel đang đề xuất với thành phố những giải pháp về các trung tâm điều hành an ninh, trung tâm điều hành giao thông, cũng như các giải pháp về vé điện tử, giáo dục thông minh, y tế thông minh của thành phố. Các sản phẩm này cơ bản đã được thử nghiệm ở hầu khắp các sở, ngành như: y tế, giáo dục, giao thông; các trung tâm của một số quận theo chủ trương của thành phố và đã cho kết quả rất tốt.

“Tất cả các sản phẩm của Viettel trị giá đầu tư không lớn, vì đó là các giải pháp dựa trên các nền tảng do chúng tôi phát triển và cho thành phố thuê chứ không phải là bán trọn gói một sản phẩm. Về an ninh bảo mật, Viettel là đơn vị quân đội, nhiệm vụ đảm bảo an toàn, an ninh thông tin luôn được đặt lên hàng đầu, vì thế mọi sản phẩm của Viettel chắc chắn được bảo mật tốt”, ông Trọng khẳng định.

Không chỉ có các tập đoàn lớn mới có các sản phẩm, giải pháp tốt cho thành phố thông minh. Một cái tên không “khủng”, Công ty Điện tử Cây Tre Việt (VENR) cũng sở hữu các sản phẩm cả phần cứng lẫn phần mềm mang thương hiệu VENR, do chính các kỹ sư của VENR nghiên cứu, phát triển và sản xuất. Các sản phẩm phần cứng là các máy tính, TV; màn hình tương tác thông minh từ các thiết bị máy tính, TV… đến các phần mềm phục vụ cho hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp và công tác quản lý hành chính của cấp chính quyền. Các sản phẩm phần mềm nổi bật phải kể đến: Giải pháp an ninh trật tự và giao thông trong thành phố thông minh (ITS); Phần mềm họp trực tuyến (V-Meeting); Nền tảng mở (iCloud Open Platform) hỗ trợ tích hợp, hướng đến nền công nghiệp 4.0; Phần mềm số hóa hồ sơ trong xây dựng chính phủ điện tử (E-Office); Phần mềm quản trị bệnh viện và phòng khám (G-HMS),…

Theo ông Lê Quốc Cường, Tp.HCM là trung tâm khoa học công nghệ của cả nước với hơn 1.400 doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực này. Thành phố đã triển khai và tiếp tục nỗ lực xây dựng chính quyền điện tử nên rất mong muốn các doanh nghiệp công nghệ Việt giới thiệu các sản phẩm, giải pháp, ứng dụng thiết thực trong lĩnh vực này đến chính quyền các cấp phường/xã, quận/huyện và các sở/ngành trên thành phố để đẩy mạnh cải cách hành chính.

Chặng đường dài hơi

Ông Ngô Vi Đồng, Chủ tịch Chi hội phía Nam Hiệp hội An toàn thông tin Việt Nam cho rằng, doanh nghiệp hoạt động trong ngành CNTT rất vui mừng trước sự đồng hành của chính quyền, vì 100% doanh nghiệp đều mong muốn đưa thành phố trở thành đô thị thông mình. Tuy nhiên, để làm được điều đó, quan trọng nhất, theo ông, là phải có sự chỉ huy nhất quán của lãnh đạo cấp cao nhất mà ở đây là Chủ tịch UBND Tp.HCM. Có được sự quan tâm sâu sát và quyết liệt đến cùng của “thuyền trưởng” chính là liều thuốc kích thích các doanh nghiệp CNTT hào hứng tham gia vào chương trình này.

Tương tự như thế, ông Hoàng Quốc Trường, Phó giám đốc VNPT Tp.HCM cho biết, quan niệm đô thị thông minh được xây dựng trên 3 trụ cột là chính phủ điện tử, công dân điện tử và doanh nghiệp thông minh. Vì vậy, chính quyền thành phố có vai trò thuyền trưởng, hợp tác với khu vực doanh nghiệp tư nhân để có quy chuẩn rõ ràng từ kiến trúc đến các chuẩn giao tiếp, dữ liệu. Nhà nước cần ban hành rõ “chuẩn” này để các doanh nghiệp, hiệp hội tham gia. Nếu các doanh nghiệp giới thiệu các giải pháp đơn lẻ như hiện nay thì hiệu quả chỉ nhỏ giọt vì không thể tích hợp, chia sẻ dữ liệu. Do đó, phải làm sao liên kết được các doanh nghiệp với chính quyền và khu vực trường học.

Ngoài ra theo ông Trường, giai đoạn tiếp theo là nội địa hóa mạnh mẽ các dự án công nghệ thông tin. Theo đó nên có sự tham gia sâu hơn, thoáng hơn, mở hơn cho các doanh nghiệp công nghệ thông tin trong nước. Hiện công nghệ thông tin đã được ứng dụng trong nhiều lĩnh vực ở Tp.HCM, tuy nhiên vấn đề an toàn và bảo mật thông tin khi triển khai xây dựng đô thị thông minh cần được chú trọng ngay từ ban đầu.

Theo ông Trương Công Minh Hiển, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Điện tử Cây Tre Việt (VENR), để tránh việc các doanh nghiệp giới thiệu trùng lắp các giải pháp, ứng dụng cho thành phố thông minh khiến hiệu quả không cao, tính tương tác thấp thì thành phố nên tạo ra một nền tảng mở (Open Platform) để phục vụ một chính quyền điện tử. Một nền tảng được xây dựng dựa trên các tiêu chuẩn mở cho phép các hệ thống khác nhau có thể giao tiếp dễ dàng mà không đòi hỏi về can thiệp mã nguồn của các hệ thống khác. Một nền tảng mở không đồng nghĩa với “nguồn mở” đó là tính ưu việt về khả năng “giao tiếp mở”.

Ông Trần Vĩnh Tuyến cho biết, năm 2018, Tp.HCM sẽ xây dựng trung tâm dữ liệu tập trung với nền tảng mở để doanh nghiệp phát triển các giải pháp, ứng dụng cho thành phố thông minh và người dân có thể truy cập vào đây để khai thác các dữ liệu phục vụ cho công việc.

“Tp.HCM cũng xác định rằng, việc xây dựng thành phố thông minh sẽ không có điểm giới hạn, vì công nghệ luôn luôn phát triển, cần phải thay đổi kịp thời nên sẽ liên tục cập nhật bổ sung thêm các mục tiêu để tạo ra một thành phố có chất lượng sống ngày càng tốt hơn”, ông Tuyến nhấn mạnh.

Ông Trần Vĩnh Tuyến, Phó chủ tịch UBND Tp.HCM

Phải quyết tâm xây dựng thành công đô thị thông minh

Với một thành phố có quy mô lớn, dân số đông, Tp.HCM phải đối mặt rất nhiều khó khăn thách thức trải dài trên nhiều lĩnh vực từ hạ tầng, môi trường, cho đến các vấn đề xã hội mà mọi thứ đều liên quan trực tiếp đến cuộc sống người dân, môi trường kinh doanh của doanh nghiệp. Do đó, việc sử dụng các giải pháp về công nghệ của đô thị thông minh sẽ giúp lãnh đạo chính quyền thành phố ra các quyết định đúng, hiệu quả và kịp thời để đáp ứng các nhu cầu người dân và doanh nghiệp, chủ động đối phó với các tình huống cấp bách một cách khoa học.

Ông Lê Quốc Cường, Phó giám đốc Sở Thông tin và Truyền thông Tp.HCM

Đặt mục tiêu để phấn đấu

Một trong những trọng tâm xây dựng đô thị thông minh là lấy chính quyền điện tử làm trung tâm. Mục tiêu của thành phố trong lĩnh vực này đến năm 2020 là phải ứng dụng công nghệ thông tin phục vụ quản lý văn bản và chỉ đạo điều hành, đạt tỷ lệ 80% văn bản trao đổi hoàn toàn dưới dạng điện tử. Cấp quận/huyện phải đạt 100% và sở/ban/ngành với tỷ lệ 80% có hệ thống tác nghiệp, ứng dụng ISO điện tử và quản lý chuyên ngành. Cuối cùng toàn thành phố phải đưa vào vận hành toàn bộ dịch vụ công trực tuyến cung cấp ở mức độ 3, mức độ 4.

Ông Hoàng Quốc Trường, Phó Giám đốc VNPT Tp.HCM

Cần lắm vị “thuyền trưởng” vững tay chèo

Đô thị thông minh được xây dựng trên 3 trụ cột: chính phủ điện tử, công dân điện tử và doanh nghiệp thông minh. Vì vậy, chính quyền thành phố phải có vai trò thuyền trưởng, hợp tác với khu vực doanh nghiệp tư nhân để có quy chuẩn rõ ràng từ kiến trúc đến các chuẩn giao tiếp, dữ liệu. Nhà nước cần ban hành rõ “chuẩn” này để các doanh nghiệp, hiệp hội tham gia.

print