3 cách để trở thành một Facebooker lành mạnh

3 cách để trở thành một Facebooker lành mạnh

Facebook hiểu chúng ta đến mức nào, và hoạt động “shopping” thông tin trên mạng xã hội của bạn có đang thật sự lành mạnh?

Công nghệ Tác giả

Thuật toán hiển thị cơ bản của Facebook là đề xuất những nội dung và quảng cáo theo nhu cầu quan tâm và sở thích. Rất thú vị, tuy nhiên, điều này có thể dẫn tới hậu quả là tầm nhìn của chúng ta bị bóp méo vì giới hạn quan điểm theo ý thích cá nhân, mà quên đi tính khách quan và tổng hợp của sự việc. Nếu bạn bắt đầu suy nghĩ rõ ràng hơn về những gì bạn muốn từ Facebook, sự khách quan của thông tin, hay một vài điều tốt đẹp tái tạo năng lượng, hãy kiểm soát trải nghiệm Facebook với cài đặt và chính sách bảo mật.

Tạo các danh sách

Vào năm 1948, nhà tâm lý học Bertram Forer (Mỹ) tự biên soạn các bài trên cột tin về chiêm tinh từ hàng loạt tờ tạp chí khác nhau. Sau đó ông đưa nó cho các sinh viên của mình đọc, rồi đề nghị mỗi người tự đánh giá bản thân mình với những thông tin như vậy. Kết quả, họ xác nhận với Forer độ chính xác là 86%. Thí nghiệm được lặp lại hàng trăm lần trong nhiều thập niên, với kết quả gần như trùng khớp nhau. Khoa học gắn nhãn cho xu hướng này với tên gọi “hiệu ứng Forer”. Các nhà tâm lý học cho rằng con người có xu hướng kết luận vấn đề dựa trên những bằng chứng phù hợp với những hiểu biết, lợi ích và quan điểm sẵn có, mà vô thức lọc bỏ đi các bằng chứng không ủng hộ quan điểm, thứ cấu thành bức tranh tổng thể.

Tương tự, trên Facebook người ta có xu hướng tập trung tiếp nhận những nguồn cấp nội dung ưa thích của mình để theo dõi bình luận về một sự kiện “nóng”, nhưng lại quên rằng những trang yêu thích đó lại chỉ đang phản ánh chính những định kiến của mình. Mạng xã hội là một mảnh đất màu mỡ để nuôi dưỡng hiệu ứng Forer. Người dùng càng like, share và tìm kiếm những người viết có cùng quan điểm với mình, thuật toán của Facebook càng gợi ý những bài viết, video liên quan, và thế là những tư tưởng thiên kiến ngày càng được củng cố vững chắc. Để thoát khỏi “lũy tre làng” này, cách đơn giản là tạo một danh sách theo dõi có chọn lựa các fanpage, trang cá nhân, kể cả bạn bè và đảm bảo danh sách này sẽ có các quan điểm trái chiều. Danh sách sẽ giúp bạn quản lý các mối quan tâm, và tạo môi trường khách quan để nhìn nhân, đánh giá sự việc.

Chặn nguồn năng lượng tiêu cực

Mỗi cá nhân đều sở hữu một trường năng lượng riêng, trong đó có năng lượng tích cực, và tiêu cực. Không ít người đã từng gặp phải tình huống tâm trạng hưng phấn buổi sớm bỗng dưng bị hủy hoại chỉ vì một bình luận hay dòng trạng thái từ tài khoản cá nhân nào đó mang nội dung tiêu cực. Trên thế giới ảo, năng lượng xấu có điều kiện lan tràn theo cấp số nhân. Người tham gia dễ trở nên cáu bẳn, sẵn sàng buông lời mỉa với bạn bè và người thân.

Khảo sát năm 2017 của công ty Digital Awareness (Anh) cho thấy 57% học sinh được khảo sát nói họ nhận được bình luận tiêu cực trên mạng trong khi 52% than phiền mạng xã hội làm họ thiếu tự tin về ngoại hình và cuộc sống của mình. Đáng chú ý, hơn 60% học sinh tin rằng bạn bè mình phơi bày “mặt giả tạo” trên mạng xã hội. Khi online, chúng ta tương tác với hàng trăm, hàng ngàn người khác nhau, thông qua các hình thức đa dạng như chat, bình luận, xem hình ảnh, theo dõi video clip, livestream… và thật khó để ngay lập tức biết ai là nguồn năng lượng xấu cần gỡ bỏ khỏi luồng kết nối. Cho nên, bên cạnh việc gỡ bỏ nhân tố độc hại, cần tạo cơ chế để các kết nối có năng lượng tích cực xuất hiện; và việc tham gia những cộng đồng (group) chia sẻ niềm đam mê, lối sống tích cực, hướng tới phát triển bản thân là một phương pháp. Ngoài ra, có thể theo dõi thêm những trang văn hóa nghệ thuật độc đáo nhằm làm giàu hiểu biết giá trị cũng như cảm xúc cá nhân.

Giới hạn hiển thị của bạn

Facebook cho phép hạn chế và tùy chọn những ai sẽ xem được bài đăng của bạn. Hãy tận dụng cơ chế thiết lập này để tạo ra một danh sách độc giả đủ tính khách quan, và nên có cả các quan điểm phản biện. Nhờ vậy, các nội dung đăng tải và thông tin cá nhân của người dùng sẽ được kiểm soát. Ngoài ra, với các bài đăng có chủ đề nhạy cảm, việc sử dụng tính năng danh sách hạn chế sẽ giúp bạn phân bổ, đối chiếu chéo được những nhóm quan điểm đối lập. Ví dụ, bạn muốn đăng một nội dung về ăn kiêng, hãy chia những người bạn có quan điểm đối lập về ăn kiêng vào hai danh sách hiển thị khác nhau, và đăng nội dung trên làm hai lần, tương ứng mỗi một danh sách trên. Điều này bảo vệ khu vực bình luận khỏi những cuộc cãi vã không hồi kết – cũng chính là nơi những năng lượng xấu phát tiết.

Danh sách và cài đặt bảo mật của Facebook cung cấp một cách để kiểm soát trải nghiệm và làm cho Facebook ít gây khó chịu hơn, nhưng đừng vì vậy mà thu mình vào trong những vỏ ốc quá an toàn đến nỗi bạn không bao giờ còn đọc được bất cứ nội dung nào mang tính phản biện.

Với nền tảng chuyên ngành báo chí đa phương tiện, ông Dũng chịu trách nhiệm sản xuất các loại hình báo chí tương tác như Mega Story, Interactive Infographic và các bản tin Video trên môi trường trực tuyến, cũng như thực hiện bài viết cho bản in của Tạp chí Doanh Nhân.

Bài viết liên quan