..." /> Cảm nhận & thực tế - Tạp chí Doanh nhân Online

Cảm nhận & thực tế

Cảm nhận & thực tế

Khi cánh cửa một năm khép lại, phác họa bối cảnh năm sau là công việc được làm ở mọi nơi, mọi lĩnh vực. Khá thú vị khi so sánh những dự cảm đầu năm với kết quả thực tế....

Kinh doanh Tác giả

Khi cánh cửa một năm khép lại, phác họa bối cảnh năm sau là công việc được làm ở mọi nơi, mọi lĩnh vực. Khá thú vị khi so sánh những dự cảm đầu năm với kết quả thực tế.

Trước hết, hãy hướng về tương lai. Kết quả khảo sát mới được công bố của Hiệp hội Kế toán và Công chứng Australia (CPA) tiến hành với gần 3.000 chủ doanh nghiệp nhỏ ở 8 nền kinh tế châu Á – Thái Bình Dương, trong đó có Việt Nam cho biết, có 61% kỳ vọng kinh tế sẽ khởi sắc hơn trong năm 2015, đi cùng với đó là triển vọng kinh doanh thuận lợi của doanh nghiệp mình (con số của cùng thời điểm khảo sát một năm trước đó – năm 2013 – chỉ là 48%). Chỉ 18% lo ngại có sự “co hẹp” giảm đáng kể so với tỷ lệ 25% bi quan hồi cuối 2013.

Đứng nhì tốp lạc quan

Nhìn chung, các doanh nghiệp hoạt động tại Indonesia, Việt Nam, Trung Quốc đại lục và Malaysia cảm thấy tự tin hơn vào triển vọng tăng trưởng so với các quốc gia/vùng lãnh thổ như Úc, New Zealand, Hồng Kông, Singapore. Ở tất cả các nền kinh tế, các doanh nghiệp thuộc khu vực kinh doanh và cho thuê bất động sản có nhận định sáng sủa hơn so với khối ngân hàng, tài chính và bảo hiểm.

Đáng nói là các doanh nghiệp Việt Nam đứng thứ nhì tốp lạc quan, với 79% kỳ vọng nền kinh tế nước nhà sẽ khởi sắc trong năm 2015. Doanh số tăng và năng suất lao động cải thiện được coi là yếu tố thúc đẩy đà tăng trưởng trong ngắn hạn… Có 64% chủ doanh nghiệp dự tính đội ngũ nhân công sẽ gia tăng, đứng thứ 2/8 thị trường được khảo sát.

Thời điểm này năm sau chúng ta sẽ có dịp kiểm chứng kết quả.

Quay trở lại với năm 2014, vẫn với thị trường Việt Nam. Vào thời điểm cuối năm 2013, khảo sát của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) với 700 chủ doanh nghiệp cho thấy: “các doanh nghiệp dự cảm doanh số năm 2014 sẽ tiếp tục được cải thiện rất lớn so với 2013. Số lượng công nhân viên được dự cảm sẽ tăng lên trong năm 2014. Năng suất lao động bình quân có xu hướng được cải thiện rõ rệt”… Có 50,7% doanh nghiệp có kế hoạch giữ nguyên quy mô kinh doanh trong năm 2014; 42,5% doanh nghiệp có thể mở rộng quy mô kinh doanh và 6,7% có thể giảm quy mô kinh doanh; 0,1% doanh nghiệp có thể sẽ phải tạm ngừng hoạt động – vẫn theo tài liệu đã dẫn. Đến cuối năm 2014, CPA cho biết, 65% chủ doanh nghiệp trả lời khảo sát tại Việt Nam cho biết doanh nghiệp mình “có sự phát triển” trong 12 tháng qua, đứng thứ 3/8 thị trường được nghiên cứu.

Doanh nghiệp nhỏ không chỉ duy nhất được định nghĩa lượng bằng doanh thu hay số lượng nhân viên hoặc thời gian tồn tại mà còn phải bằng vai trò của nó trong nền kinh tế. Chẳng hạn, một công ty chế tạo “quy mô nhỏ” là công ty có dưới 500 công nhân, trong khi đó một công ty bán buôn “quy mô nhỏ” lại có thể có dưới 100 nhân viên. Thực tế là những doanh nghiệp “siêu nhỏ” có doanh thu dưới một triệu USD mỗi năm vẫn đang chiếm tới 15% nền kinh tế Hoa Kỳ.

(Theo Derek Leebaert, Giáo sư Hành chính công tại Đại học Georgetown, Hoa Kỳ).

Số liệu của Tổng cục Thống kê công bố cuối tháng 12/2014 cũng góp phần khẳng định thực tế khả quan. Theo đó, trong năm 2014, cả nước có 74.842 doanh nghiệp đăng ký thành lập mới với tổng vốn đăng ký là 432,2 nghìn tỷ đồng, giảm 2,7% về số doanh nghiệp, nhưng đã tăng 8,4% về số vốn đăng ký so với năm trước. Số vốn đăng ký bình quân một doanh nghiệp thành lập mới trong năm đạt 5,8 tỷ đồng, tăng 11,5% so với năm 2013. Số lao động dự kiến được tạo việc làm của các doanh nghiệp thành lập mới trong năm qua là trên 1 triệu người, tăng 2,8% so với năm trước.

Như vậy, mặc dù vẫn chưa thực sự thoát khỏi bối cảnh khó khăn, nhưng xét trên khía cạnh quy mô vốn, doanh nghiệp thành lập mới trong năm 2014 đã tăng hơn so với năm 2013. Bên cạnh đó, cơ quan thống kê ghi nhận 22,8 nghìn lượt doanh nghiệp bổ sung vốn với 595,7 nghìn tỷ đồng.

Phân theo lĩnh vực hoạt động, những ngành có xu hướng tốt lên (có số doanh nghiệp đăng ký thành lập mới tăng và số doanh nghiệp giải thể, tạm ngừng hoạt động giảm so với năm 2013) là lĩnh vực hoạt động làm thuê các công việc trong các hộ gia đình, sản xuất sản phẩm vật chất và dịch vụ tự tiêu dùng của hộ gia đình và các hoạt động dịch vụ khác…

Vốn đã dễ “với” hơn

Cần nhắc lại, theo khảo sát của VCCI cuối năm 2013, nhu cầu vay vốn ngân hàng của doanh nghiệp có xu hướng tăng so với 2012. Tuy nhiên, vẫn có tới 34,8% doanh nghiệp không vay vốn, trong đó 40,5% doanh nghiệp trả lời vì lãi suất cao; 21,1% cho rằng, thị trường tiêu thụ sản phẩm bị thu hẹp; 18,6% do đã tìm được kênh huy động vốn khác. Số doanh nghiệp phải vay ở mức lãi suất trên 12% là 32,7%, thấp hơn rất nhiều so với tỷ lệ 74,9% của năm 2012.

Thực tế, Ngân hàng Nhà nước trong báo cáo tổng kết năm 2014 cho biết, tổng phương tiện thanh toán tính đến thời điểm 22/12/2014 tăng 15,99% so với tháng 12 năm 2013 (cùng kỳ năm 2013 tăng 16,13%); tín dụng đối với nền kinh tế tăng 12,62% (cùng kỳ năm 2013 tăng 12,51%).

Mặt bằng lãi suất hiện giảm 1,5 – 2%/năm so với cuối năm 2013, được coi là hỗ trợ được sản xuất – kinh doanh, nhưng vẫn đảm bảo kiểm soát được lạm phát, hỗ trợ ổn định tỷ giá và thị trường ngoại hối. Trong đó, mặt bằng lãi suất huy động giảm 1,5 – 2%/năm, lãi suất cho vay giảm khoảng 2%/năm. Lãi suất của các khoản vay cũ được các tổ chức tín dụng (TCTD ) tích cực điều chỉnh giảm…

Trong khảo sát của CPA Australia cuối 2014, 95% chủ doanh nghiệp Việt được hỏi có nhu cầu tín dụng bổ sung trong 12 tháng tới, trong đó có tới 99% khẳng định là “nhu cầu bức thiết”. Tuy nhiên, bên cạnh “bầu sữa” ngân hàng, nhiều lãnh đạo doanh nghiệp Việt tham gia khảo sát của CPA Australia đã cho biết, sẽ nỗ lực khơi nguồn đầu tư từ các quỹ nhà đầu tư, gia đình, bạn bè… Hy vọng đây là một xu hướng tốt, bởi đó đích thực là những “đồng tiền liền khúc ruột” và sẽ được sử dụng một cách thận trọng và khôn ngoan nhất.

Được đề nghị nhận xét khái quát về sức khỏe của doanh nghiệp, ông Nguyễn Bích Lâm, Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê nói: “Xu hướng thanh lọc diễn ra mạnh từ năm 2013 đến nay. Một số doanh nghiệp phải rời khỏi thị trường, nhưng những doanh nghiệp thực sự có chất lượng đã không chỉ linh hoạt để tồn tại qua giai đoạn khó khăn nhất mà còn tìm kiếm thêm cơ hội kinh doanh mới để mở rộng quy mô hoạt động”.

Thực ra, sự sàng lọc không chỉ là “đặc điểm tình hình” của một năm mà là một quy luật trong nền kinh tế thị trường. Đặc điểm của năm 2015, như có thể thấy toát lên từ số liệu thống kê và cảm nhận của doanh nghiệp, là xu hướng tốt dần lên.

Cẩm Hà

Bài viết liên quan