Kiếp gia công

Kiếp gia công

DoanhNhanOnline – Hiện vẫn còn nhiều doanh nghiệp Việt Nam đang bám lấy chiếc “phao”: làm gia công cho nước ngoài để tồn tại. Từ rất nhiều năm trở về trước, đã có những thời điểm gia công cho doanh...

Chuyện kinh doanh Tác giả and
DoanhNhanOnline – Hiện vẫn còn nhiều doanh nghiệp Việt Nam đang bám lấy chiếc “phao”: làm gia công cho nước ngoài để tồn tại.

Nhiều doanh nghiệp sống được nhờ làm gia công chuyên nghiệp. Ảnh: Lê Toàn

Từ rất nhiều năm trở về trước, đã có những thời điểm gia công cho doanh nghiệp ngoại là lựa chọn của rất nhiều doanh nghiệp từ lớn đến vừa và nhỏ của Việt Nam. Không thể phủ nhận, trong thời kì sau khi gia nhập WTO và nhất là trong lúc kinh tế toàn cầu suy thoái, những hợp đồng gia công với nước ngoài là miếng bánh khi đói, thậm chí là phao cứu sinh cho những doanh nghiệp trong nước.

Nhà nhà gia công

Bước chân vào nhà máy của một công ty khá nổi tiếng trong ngành hóa mỹ phẩm có thể thấy rất nhiều nhãn hiệu, bao bì của hầu hết các hãng lớn, công ty đa quốc gia đều có mặt. Giải thích điều này, ông chủ của doanh nghiệp nói: “Chúng tôi có hợp đồng quy định không được công khai những việc làm này, nhưng tôi dám chắc hầu hết các doanh nghiệp hóa mỹ phẩm đều làm gia công cho nước ngoài. Đơn giản là nếu không gia công thì lấy đâu ra tiền nuôi công nhân”? Hiện đây đang là vấn đề nổi cộm không chỉ ở riêng lĩnh vực này, nhiều doanh nghiệp Việt Nam từ nhiều năm nay vẫn miệt mài gia công, từ lắp ráp ôtô, hàng điện tử, dệt may, giày dép, hóa mỹ phẩm, cho đến cả… nuôi gà.

Ông Trịnh Thành Nhơn, Tổng Giám đốc Công ty Hóa mỹ phẩm ICC cho hay: “Nhờ gia công mà chúng tôi mới sống được, dù biết gia công cho đối thủ chính là gián tiếp đẩy sản phẩm của mình vào chỗ chết. Nhưng chúng tôi vẫn phải làm”. Cũng giống như Hóa mỹ phẩm ICC, nhiều doanh nghiệp khác coi gia công là một giải pháp để tồn tại, chờ thời cơ để phát triển sản phẩm riêng. Thậm chí có những doanh nghiệp xác định trở thành nhà gia công chuyên nghiệp.

Có thâm niên 15 năm phát triển, FPT Software đạt doanh thu năm 2013 hơn 100 triệu USD. Thậm chí năm 2012, trong khi các lĩnh vực khác chật vật chống chọi với khủng hoảng kinh tế thì mảng xuất khẩu phần mềm của FPT vẫn tăng trưởng 30%, đạt doanh thu 81 triệu USD. Tuy đang có trên 5.000 nhân viên, nhưng năm 2014, FPT Software vẫn muốn tuyển thêm khoảng 2.500 nhân viên mới. Cũng trong năm 2014, FPT vừa được bầu chọn là doanh nghiệp trong bảng xếp hạng 100 công ty gia công phần mềm tốt nhất thế giới của Hiệp hội các công ty gia công phần mềm chuyên nghiệp.

Một đại gia khác trong ngành gia công da giày là Công ty Đông Hưng. Ông Hà Duy Hưng, Tổng Giám đốc công ty cho rằng, có tới 70% doanh nghiệp ngành này làm gia công là chính. Ngay chính Đông Hưng với 10.000 công nhân, doanh thu gần 100 triệu USD cũng nhờ vào gia công cho các thương hiệu như: Reebook, Puma, Keds, Burberry…

Khỏe, nhưng không dài hơi

Đức Tâm là một công ty chuyên gia công túi xách cho một hãng nhỏ ở Pháp. Cuối năm 2013, đối tác Pháp gặp sự cố, kéo theo đó là tình trạng bi đát khi công ty này không có đơn hàng mới, trong lúc nợ cũ thì chưa được thanh toán. Cực chẳng đã, Đức Tâm phải giảm bớt lao động để chờ cơ may mới. Lúc này đây, ông Nghiêm Văn Hùng, Giám đốc công ty, mới được nếm vị đắng của kiếp gia công và phải lên kế hoạch quay về sản xuất hàng phục vụ thị trường nội địa.

Không như Đức Tâm, xác định rõ gia công chỉ là cái lợi trước mắt và để đi được con đường dài hơn, Công ty Đông Hưng đã xây dựng đội ngũ thiết kế, phát triển sản phẩm cho thị trường nội địa với hai thương hiệu giày Ananas và Tergo. Bên cạnh đó, Đông Hưng cũng theo con đường mà các doanh nghiệp giày da và dệt may thức thời đang đi, đó là tăng cường mua nguyên liệu về sản xuất rồi bán thành phẩm để nâng cao lợi nhuận.

Ông Trương Gia Bình, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn FPT chia sẻ: FPT đang nỗ lực thoát khỏi cái mác gia công. Tập đoàn đã và đang triển khai giải pháp phát triển ứng dụng trên nền tảng điện toán đám mây của Amazon. “Chúng tôi hy vọng, trong 3 năm nữa tỉ lệ giữa việc đi làm thuê và cung cấp các giải pháp, dịch vụ trọn gói trong lĩnh vực này của FPT sẽ đạt con số 80 – 20%”, ông Bình nói.

Cùng chung quan điểm này, ông Trịnh Thành Nhơn của Hóa mỹ phẩm ICC cho biết, bên cạnh việc gia công cho các công ty nước ngoài thì ICC đang tích cực mang những thương hiệu như: Dạ Lan, Veo, Búp…quay trở lại với người tiêu dùng, mở rộng thị trường tới khắp các vùng quê, sau đó mới tấn công vào hệ thống bán lẻ hiện đại như các trung tâm thương mại, siêu thị. “Gia công cho nước ngoài chỉ giải quyết được vấn đề trước mắt là thu nhập và việc làm cho công nhân, còn việc xây dựng nhãn hàng riêng mới là tâm nguyện của tôi khi xây dựng nên ICC”, ông Nhơn tâm sự.

Việc gia công cho doanh nghiệp nước ngoài đã từ lâu không còn là chuyện lạ lẫm với các doanh nghiệp, tuy nhiên đó hoàn toàn không phải là con đường được rải toàn bằng hoa hồng, bởi cách làm nào cũng có thuận lợi, khó khăn riêng.

Lan Ca

Bài viết liên quan

Ban biên tập lựa chọn

       

Video