Tôm Minh Phú và cuộc trở lại sàn chứng khoán

Tôm Minh Phú và cuộc trở lại sàn chứng khoán

Thoái sàn rồi lại lên sàn đều được Tôm Minh Phú cho là do rào cản của pháp luật trên thị trường chứng khoán, nhưng lý do thực sự lại đến từ sự trồi sụt kết quả kinh doanh. 

Thị trường Tác giả

Công ty Thủy sản Minh Phú mới đây đã nộp hồ sơ đăng ký giao dịch cổ phiếu MPC trên sàn UpCom. Khác với lần hủy niêm yết tự nguyện trước đây trên sàn HOSE năm 2014, lần này cuộc quay trở lại thị trường chứng khoán của Minh Phú khá lặng lẽ.

Tính già hóa non

Thời điểm rời sàn, Minh Phú được mệnh danh là “vua tôm” trong ngành thủy sản với khả năng làm chủ cuộc chơi trên thị trường và đến bây giờ cũng chưa có doanh nghiệp nào soán được ngôi này.

Lý do quyết định rời sàn chứng khoán là do Minh Phú muốn gọi vốn với mục đích xây dựng chuỗi giá trị khép kín cho ngành tôm, có thêm dòng tiền mới để đầu tư hướng đến mục tiêu doanh thu chạm mốc 1 tỷ USD.

Lúc đó, Minh Phú có 2 lựa chọn là phát hành thêm cổ phiếu hoặc gọi vốn từ nhà đầu tư nước ngoài. Thời điểm đó, thị giá cổ phiếu của Minh Phú dao động quanh mốc 30.000 đồng /cổ phiếu, và nếu phát hành thêm cổ phiếu công ty sẽ có ngay phần thặng dư cổ phần sử dụng cho các mục đích của mình. Tuy nhiên cùng lúc đó, một nhà đầu tư nước ngoài trả giá 50.000 đồng/cổ phiếu. Tất nhiên, khi trả giá cao hơn thị trường, họ muốn có vai trò chi phối, nhưng thời điểm đó lại vướng quy định trần room ngoại chỉ 49%.

Minh Phú đã chọn cách hủy niêm yết tự nguyện để né quy định trần room ngoại này, đồng thời kỳ vọng có nguồn vốn lớn hơn so với phát hành thêm cổ phiếu trên thị trường chứng khoán, mà theo ông Lê Văn Quang, Chủ tịch HĐQT Minh Phú chia sẻ với báo chí lúc đó là phát hành thêm chỉ thu về 900 tỷ đồng, nhưng hủy niêm yết để phát hành có thể thu được 1.500 tỷ đồng.

Minh Phú cũng đã chọn đúng thời điểm thoái sàn vào lúc kết quả kinh doanh rất tốt, năm 2014, có con số lợi nhuận lên đến gần 1.000 tỷ đồng. Thế nhưng, rút cục, đến thời điểm này, cơ cấu sở hữu của Minh Phú vẫn không mấy thay đổi so với trước đây, không xuất hiện cổ đông nước ngoài mới và dĩ nhiên không có dòng tiền ngàn tỷ đồng như kỳ vọng.

Các nhà đầu tư thường nhìn vào triển vọng kinh doanh để quyết định giao dịch. Minh Phú có doanh thu chục ngàn tỷ đồng, có sẵn thị trường, vậy tại sao lại thất bại khi gọi vốn?

Thực tế, nguy cơ đã xuất hiện từ lâu. Thời điểm đó, một loạt các yếu tố vốn làm “bệ đỡ” cho con tôm Việt tăng sức cạnh tranh với các nước bỗng nhiên đảo chiều. Các nước là đối thủ cạnh tranh với Việt Nam như Thái Lan, Ấn Độ, vừa được mùa tôm, vừa “đẩy” đồng tiền yếu đi so với USD, trong khi đồng Việt Nam vẫn duy trì vị thế tỷ giá mạnh so với USD. Giá bán tôm Việt Nam trở nên đắt đỏ hơn so với các đối thủ này. Trong khi đó, các thị trường xuất khẩu chính của Minh Phú lại gặp khó khăn kinh tế nên giảm nhập khẩu. Minh Phú đối mặt với tình trạng hàng bán chậm, tồn kho cao, chưa kể phải trả lãi vay do đầu tư xây dựng nhà máy chế biến.

Hệ quả là chỉ sau một năm rời sàn chứng khoán, kết quả kinh doanh của Minh Phú lao dốc, từ chỗ có lợi nhuận sau thuế gần 1.000 tỷ đồng đã xuất hiện khoản lỗ gần 7 tỷ đồng. Cùng với đó, những dự báo không hề lạc quan về con tôm của Hiệp hội chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) cũng đã khiến các nhà đầu tư e dè nhìn về Minh Phú. Với kết quả kinh doanh tiếp tục không mấy sáng sủa những năm sau đó, các chủ sở hữu đang phải chèo chống công ty vượt qua khó khăn.

Nhìn về tương lai

Khác với lần trước khi rời sàn chứng khoán với những thông tin tươi sáng, cuộc trở về lần này của Minh Phú khá trầm lắng. Ông Lê Văn Quang cho biết, việc quay trở lại là do theo quy định của luật pháp, Minh Phú vẫn đạt điều kiện là công ty đại chúng (theo quy định là có vốn trên 10 tỷ đồng và có trên 100 cổ đông). Tuy nhiên, theo Nghị định 60/2015 NĐ- CP, cổ phiếu của những công ty hủy niêm yết (nhưng vẫn đáp ứng điều kiện là công ty đại chúng) phải đăng ký giao dịch trên hệ thống UpCom, để đảm bảo lợi ích cho cổ đông nhỏ.

Thời điểm này, kết quả kinh doanh nửa năm của Minh Phú đang khởi sắc, với doanh thu và lãi ròng lần lượt đạt 6.342 tỷ đồng và 158 tỷ đồng, cao rất nhiều lần so với cùng kỳ năm trước. Đây chưa phải là điểm dừng, vì ông Lê Văn Quang đặt mục tiêu của năm 2017 sẽ đạt mức doanh thu là 15.781 tỷ đồng và lãi ròng là 841 tỷ đồng.

Cơ sở cho điều này là thị trường Hoa Kỳ mà Minh Phú đang chiếm đến 41% tổng giá trị kim ngạch, đã đưa Minh Phú ra khỏi diện bị áp thuế chống bán phá giá, đồng thời, công ty còn được hoàn trả hàng triệu USD đã tạm nộp các năm trước. Các thị trường khác như: Canada, Nhật, Hàn Quốc, châu Âu vẫn tăng trưởng tốt, với mức giá tốt, nhờ chuyển dịch cơ cấu các sản phẩm có giá trị gia tăng. Đồng thời, thị trường Trung Quốc đang trở thành thị trường tiềm năng, hứa hẹn sẽ là bệ đỡ tăng trưởng của Minh Phú trong thời gian đến.

Mục tiêu của Minh Phú năm 2017 là doanh thu đạt mức 15.781 tỷ đồng 841 tỷ đồng

Có thể thấy Minh Phú rất có lý khi chọn thời điểm kinh doanh tốt nhất để quay lại sàn chứng khoán. Không loại trừ khả năng Minh Phú quay lại sàn để tìm kiếm nguồn vốn đầu tư mới, hướng đến các mục tiêu kinh doanh cao hơn. Vì hiện nay, Minh Phú đã có những nỗ lực hoàn thiện chuỗi giá trị khép kín từ sản xuất đến bán tận tay người tiêu dùng, khi đã nắm trong tay chuỗi logistics và hệ thống bán lẻ tại một số thị trường nước ngoài.

Nhưng chắc chắn có một điểm khác. Ông Quang lần này đã lựa chọn gọi vốn trên sàn chứng khoán, chứ không còn mơ về nhà đầu tư nước ngoài hào phóng sẵn sàng mua cổ phần với giá cao như trước đây.

Minh Phương

Bài viết liên quan